Hỏi và Đáp về Y Khoa

  1. Tôi hay bị đau bụng, uống thuốc hoài vẫn không hết, bây giờ phải làm gì?
    Đây là câu hỏi rất khó trả lời, vì đau bụng là một triệu chứng của nhiều bệnh khác nhau. Trên thật tế, đau bụng là một dấu hiệu, là một báo động của cơ thể, khi chuyện gì đó “không ổn” đang xẩy ra. Tùy theo vị trí, thời điểm, cách thức đau đớn, cũng như những liên hệ của những đau đớn với thức ăn, vấn đề đại tiện v.v., người y sĩ sẽ có một số những khái niệm khác nhau về nguyên nhân của đau bụng. Vì thế, muốn trả lời một cách chính xác, tôi cần phải biết thêm nhiều chi tiết nữa.
  2. Ruột dư là gì? Làm sao tôi biết là tôi đang đau ruột dư?
    Ruột dư là một khúc ruột rất nhỏ (giống như đũa ăn cơm), dài khoảng 5 đến 10 cm, nằm gần ranh giới giữa ruột non và ruột già. Khi khúc ruột này bị viêm, bụng người bệnh trở nên rất đau đớn.Thường đau chung quanh lỗ rốn, sau đó từ từ lan xuống bụng dưới bên phải. Người bệnh có thể lên cơn sốt, nóng lạnh, buồn nôn, ói mửa. Một số những bệnh nhân lớn tuổi chỉ bị tiêu chảy mà thôi. Nếu không được chữa trị đúng cách và kịp thời (thường là phải mổ), ruột dư có thể bị thối và vỡ tung ra, gây ra nhiễm trùng màng bụng. Đây là một trường hợp rất nguy hiểm. Nếu bạn tình nghi là mình bị đau ruột dư, bạn nên vào phòng cấp cứu càng sớm càng tốt.
  3. Tôi hay bị đắng miệng vào buổi sáng. Có phải đó là do đau gan hay không?
    Khi chất chua từ bao tử (đôi khi có cả chất mật (bile) từ ruột non, trào ngược lên thực quản, trong lúc chúng ta nằm ngủ, miệng có thể bị đắng. Đây là một của nhiều triệu chứng khác nhau của bệnh ợ chua (GastroEsophageal Reflux Đisorder = GERD). Một số người nằm ngủ, vì nghẹt mũi nên họ ngủ “há miệng”. Miệng vì thế trở nên khô đắng sau một đêm dài thở qua miệng. Ngoài ra, bệnh viêm tỵ soan (sinusitis) hay viêm mũi cũng có thể làm nước từ mũi, tỵ soan chảy vể cuống họng (postnasal drip).Trường hợp này cũng có thể làm miệng bị đắng. Khi gan bị “đau”, thường không gây ra một triệu chứng nào đáng kể. Nếu để lâu ngày không chữa bệnh sẽ trầm trọng hơn, dễ gây ung thư thực quản. Khi soi bao tử người ta có thể định được bệnh loét lở thửc quản. Sau đây là hình loét thực quản thấy trong lúc soi bao tử.
  4. Tôi năm nay 60 tuổi, hay bị bón, dễ bị trĩ, thỉnh thoảng bị chẩy máu hậu môn. Máu đỏ tươi, có lẽ từ trĩ. Tôi có nên đi mổ trĩ hay không?
    Đa số khi chảy máu tươi từ hậu môn, nhất là trong trường hợp bị bón, là do trĩ nội hoặc hậu môn vì “rặn” quá nhiều mà bị rách trong lúc đại tiện. Tuy nhiên, những nguyên nhân khác nguy hiểm hơn, trong đó ung thư hậu môn và ruột cùng cần phải được loại bỏ. Ngoài khám hậu môn, người y sĩ thường phải nội soi đường ruột. Nếu chỉ soi một đoạn ngắn thôi, phương pháp này có thể soi tại phòng mạch (danh từ y khoa là Flexible Sigmoidoscopy). Những người lớn hơn 50 tuổi, như trong trường hợp của ông/bà, nên đi nội soi cả đại tràng (colonoscopy). Để biết thêm chi tiết, xin đọc bài: Ung thư ruột già.
  5. Tôi bị bệnh ợ chua từ lâu nay, và đang uống thuốc Nexium 40 mg ngày một viên. Nghe nói, uống thuốc đau bao tử nhiều quá có thể làm mục xương. Tôi có nên nghỉ không uống thuốc này nữa được không?
    Tôi có bỏ thử một vài ngày, nhưng tối ngủ bị đắng miệng và lên cơn xuyễn. Theo một cuộc nghiên cứu gần đây do Đại Học Pennsylvania thực hiện, những bệnh nhân uống thuốc đau bao tử thuộc gia đình PPI (Proton Pump Inhibitor: Prilosec, Nexium, Protonix, Aciphex, Zegerid, Prevacid) trong vòng một thời gian lâu dài, sẽ dễ bị gẫy xương hông hơn những người không uống thuốc PPI. Vì thế, họ khuyến cáo, nếu uống thuốc này, nên uống dose thấp nhất, và nếu hết đau bụng thì nên ngừng.Tuy nhiên những người bị bệnh ợ chua, nhất là trường hợp của ông/bà khi chất axít trào ngược vào khí quản gây ra xuyễn, cần uống thuốc gần như là suốt đời. Tôi khuyên ông/bà nên dùng thực phẩm có nhiều chất Calcium hơn. Nếu không uống được sữa, hoặc ăn cheese, thì nên uống sữa đậu nành. Một số nước cam bầy bán trên thị trường cũng chứa nhiều chất Calcium như sữa. Tuy nhiên, nước cam có thể làm bệnh ợ chua trở nên trầm trọng hơn.
  6. Chồng tôi bị viêm gan B mãn tính và đang được trị liệu từ 3 năm qua. Chúng tôi đã lấy nhau từ hơn 15 năm nay, tại sao bây giờ tôi vẫn không bị lây?
    Tôi chúc mừng bà là đã không bị lây bệnh. Có lẽ bà đã có kháng thể rồi. Nhưng muốn biết chắc là bà có bệnh hay không cần phải thử máu mới chính xác. Nếu HBsAg âm tính thì bà chưa bị lây. Nếu HBsAb < 10 IU/cc, bà nên đi chích ngừa.
  7. Tôi bị sạn túi mật. Điều này có nguy hiểm không? Tôi có cần phải mổ ngay không?
    Hiện tại, tôi không có triệu chứng gì cả. Ăn uống vẫn bình thường và không bị đau đớn. Sạn trong túi mật (gallstone) là một vấn đề rất thông thường. Sau đây là những nguy điểm dễ đưa đến sạn trong túi mật: Lớn tuồi (hơn 40 tuổi), Mập béo, Gia đình có người bị sạn túi mật và phụ nữ. May mắn thay không phải ai có sạn trong túi mật cũng bị những triệu chứng như đau bụng, buồn nôn, ói mửa, lên cơn sốt v.v. Nếu ông/bà không bị đau đớn gì cả (ngay cả khi ăn dầu mỡ), thì không phải mổ. Người có sạn trong túi mật nên tránh những thức ăn quá béo, nhiều dầu mỡ. * Nói một cách ngắn gọn: sạn trong túi mật, nếu không đau không phải mổ. Triệu chứng điển hình của sạn túi mật là đau bụng trên, bên tay phải, ngay dưới cạnh xương sườn. Thường đau nhiều nhất sau khi ăn, nhất là với thức ăn nhiều dầu mỡ. Vì những triệu chứng của loét lở bao tử cũng tương tự như triệu chứng của sạn túi mật, bệnh nhân cần khám nghiệm xem có bị đau bao tử không, trước khi mổ sạn túi mật. Cuộc giải phẫu nào mà không đau. Chỉ đau ít, đau nhiều mà thôi. Với phương pháp mổ nội soi, bệnh nhân không cần phải nằm nhà thương lâu như ngày xưa. Sau 1 tuần lễ là có thể đi làm lại bình thường. Sau 6 tuần lễ thì xem như hoàn toàn bình phục. Một số người sau khi mổ sạn túi mật, bị tiêu chảy mỗi lần ăn những thức ăn quá béo. Nhưng những triệu chứng này sẽ từ từ thuyên giảm.
  8. Tôi sắp về Việt Nam. Tôi cần phải chích ngừa không?
    1. Nên chích ngừa viêm gan A và B. Để biết có cần phải chích ngừa không, ông/bà có thể thử máu. Nếu HBsAb dương tính (>10IU/L) thì đã có kháng thể chống lại siêu vi B. Nếu HAV-AB dương tính thì ông/bà đã được miễn nhiễm bệnh siêu vi A.
    2. Nên chích ngừa bệnh phong đòn gánh (tetanus, 10 năm chích một lần). Đây là những chích ngừa tổng quát cho mọi người, không bắt buộc phải đi du lịch.
    3. Muỗi là nguyên nhân chính của bệnh sốt rét. Nên mang theo kem chống muỗi đốt.
    4. Nếu sẽ du lịch ở các thành phố lớn, có lẽ không cần phải chích ngừa sốt rét (malaria). Nếu về thôn quê, hoặc những vùng có nhiều muỗi, CDC khuyên nên uống 2 thứ thuốc sau đây: 250mg atovaquone và 100mg proguanil, ngày một lần, uống bụng no. Uống 1 đến 2 ngày trước khi đi du lịch, tiếp tục uống mỗi ngày một lần cho đến khi quay vể Mỹ, và tiếp tục uống thêm một tuần lễ nữa. Thuốc được xem là an toàn và rất ít phản ứng phụ. Trẻ em, phụ nữ đang mang thai hoặc đang cho con bú sữa mẹ không nên uống thuốc này. Một thuốc khác rẻ tiền và thông dụng hơn là Docycycline uống 100mg mỗi ngày. Nhưng phải uống lâu dài hơn. Bắt đầu uống 2 ngày trước khi đi du lịch, tiếp tục uống cho đến khi quay về nhà, và uống thêm 4 tuần nữa (vâng, 28 ngày nữa). Khi uống thuốc này không nên phơi nắng quá nhiều. Trẻ em và phụ nữ đang mang thai không nên uống.
    5. Để biết thêm chi tiết xin xem lời khuyên của CDC (viết bằng tiếng Anh)
      http://www2.ncid.cdc.gov/travel/yb/utils/ybGet.asp?section=dis&obj=index.htm
    6. – Ngừa sốt thương hàn (typhoid): Bệnh lây qua thức ăn, nước uống nhiễm vi trùng S. typhi. Nếu ông/bà về những vùng hẻo lánh, hoặc những thôn quê kém mở mang, với hệ thống vệ sinh dơ bẩn, nên uống thuốc ngừa. Tại Hoa Kỳ có 2 loại thuốc ngừa. Một loại thuốc uống và thuốc chích. Xin tham khảo ý kiến của bác sĩ gia đình để biết thêm chi tiết và thời điểm cần phải chích ngừa hoặc uống thuốc ngừa.
  9. Tôi bị đau gan. Có cần phải kiêng lòng đỏ trứng gà hay không?
    Người bị “đau gan” chỉ cần kiêng uống rượu và uống quá nhiều các loại thuốc có thể hại đến gan mà thôi. Lòng đỏ trứng gà có nhiều cholesterol nên sẽ không tốt cho những mạch máu, chứ không ảnh hưởng trực tiếp đến gan. Gan là cơ quan chính “chế tạo” ra cholesterol trong cơ thể chúng ta. Vì thế những thuốc uống hạ cholesterol có thể làm gan bị “viêm”. Người uống những thuốc trong gia đình “statin” cần phải thử máu thường xuyên. Khi gan bị chai, ông/bà mới cần phải có một dinh dưỡng đặc biệt. Để biết thêm chi tiết xin xem bài “Dinh Dưỡng cho Người bị Viêm Gan”
  10. Tôi bị cao cholesterol, và cũng bị viêm gan B. Tôi có uống được thuốc Lipitor không?
    Lipitor là một trong những thuốc trong gia đình statin để hạ cholesterol bán nhiều nhất tại Hoa Kỳ. Khoảng 1% những bệnh nhân uống Lipitor khi thử máu, chất ALT/AST (là những phân hóa tố trong gan) có thể bị tăng cao. Nếu cholesterol của ông/bà quá cao, cần chữa thì phải chữa mà thôi. Xác xuất bị viêm gan gây ra bởi những thuốc trong gia đình statin (như Lipitor) không cao hơn cho những bệnh nhân đang bị viêm gan B hoặc C, nếu so với những bệnh nhân khác không bị siêu vi. Vì thế, ông/bà có thể uống thuốc lipitor, nhưng nên thử máu định kỳ (như mọi người khác). Trong một cuộc thí nghiệm gần đây một loại thuốc mới có tên là Vytorin (nhãn hiệu trình tòa cho 2 loại thuốc ezetimibe và simvastatin) có công hiệu hơn lipitor và ít gây ra viêm gan hơn lipitor. Trong cuộc nghiên cứu này chỉ có 1 trong 933 người (nghĩa là khoảng 0.1%) uống thuốc Vytorin mới có dấu hiệu của viêm gan. Vì thế họ cho rằng thuốc này tốt hơn, nhưng cũng có phần mắc tiền hơn lipitor
  11. Tôi bị tiêu chảy mỗi lần ăn thức ăn quá nhiều mỡ? Xin cho biết tôi phải làm gì?
    Có lẽ ông/bà thiếu enzyme tiêu hóa thức ăn quá nhiều mỡ. Những enzyme này thông thường được bào chế từ lá mía (pancreas). Bà có thể uống thử thuốc trong gia đình pancreatic enzymes supplement như Ku-zyme, Creon, Ultrase v.v. Nếu không bớt, bà nên đi siêu âm gan. Đôi khi nên thử phân xem phân có nhiều chất mỡ không, hoặc xem bà có bị nhiễm trùng đường ruột không.
  12. Tôi hay bị lở miệng. Đây có phải là triệu chứng của bệnh viêm gan hay không? Bệnh có lây hay không? Và có thuốc chữa hay không? Có phải kiêng cữ thức ăn nào hay không?
    Lở miệng đa số không phải do vi trùng hoặc vi khuẩn gây ra. Có lẽ đây là do dị ứng từ thức ăn, nước uống, hoặc khi trong cơ thể thiếu một chất nào đó. Trong một số trường hợp bệnh gây ra từ vi khuẩn herpes simplex. Trong trường hợp này, bệnh có thể lây từ người này qua người kia trong lúc ăn uống chung, chấm chung chén nước mắm, hoặc khi hôn nhau.Nếu do “dị ứng”, thì bệnh nhân cần phải xem họ dị ứng với thức ăn, nước uống nào, và chỉ cần tránh đừng dùng thức ăn đó nữa. Thí dụ điển hình là cà chua, chocolate, bánh phồng tôm v.v. Nếu uống L-Lysine 500 mg, ngày hai lần, mỗi lần 1 viên, bệnh có thể giảm nhanh hơn.Nếu do vi khuần herpes simplex gây ra, thì có thể bôi thuốc chống vi khuẩn vào vết thương, ngày 2 lần.
  13. Tôi hay bị nổi mề đay. Đây có phải là triệu chứng của bệnh viêm gan không?
    Thông thường bệnh viêm gan không gây ra một triệu chứng nào đáng kể cả. Vì thế, bệnh viêm gan B va C vẫn được mệnh danh là “kẻ giết người thầm lặng”. Tuy nhiên, tuy là “thầm lặng”, chúng cũng gây ra một số “tiếng động” rất khẽ. Nếu “lắng nghe” một cách kỹ lưỡng, chúng ta có thể phát hiện được bệnh viêm gan kịp thời. Đa số nổi mề đay, hoặc da nổi ngứa không gây ra bởi bệnh viêm gan, mà do cơ thể bị dị ứng với một hay nhiều hóa chất nào đó. Trong một số trường hợp khi cơ thể bào chế quá nhiều kháng thể chống lại siêu vi B hoặc C, bệnh nhân sẽ có những triệu chứng như đau khớp xương, viêm mạch máu, da nổi ngứa. Thí dụ điển hình là bệnh có tên y khoa là mixed cryoglobulinemia với nổi mề đay như hình trên đây.
  14. Tôi muốn lên ký, nhưng ăn hoài cũng không lên ký. Tôi có bị sán lải không?
    Muốn biết có sản lải không, cần phải thử phân. Có nhiều người “may mắn”, ăn nhiều cũng chẳng mập. Tuy theo kích thước và trọng lượng, người ta phân biệt về những trường hợp quá mập hoặc quá ốm. Nếu quá ốm, xin ông/bà đi khám bác sĩ để họ khám tổng quát cũng như thử máu xem tuyết giáp trạng (thyroid gland) có làm việc thái quá hay không.
  15. Tôi bị viêm gan C, và đã được chữa bằng Pegasys và Ribavarin trong vòng 1 năm vào 2 năm trước. Bác sĩ của tôi nói là tôi đã hết bệnh, nhưng khi đi bác sĩ khác thì họ nói là bệnh viêm gan không bao giờ hết cả. Bệnh chỉ nằm ngủ thôi chứ không hết được. Tôi phải tin ai?
    Bệnh viêm gan C có thể chữa hết được. Tùy theo tiểu loại, bệnh nhân chỉ cần chích và uống thuốc từ 6 tháng đến 1 năm, và từ 50 đến 88% bệnh nhân nếu được chữa trị đúng cách và kịp thời sẽ HOÀN TOÀN hết bệnh. Nếu thử máu, năng chất gan không cao, và tổng lượng siêu vi C không còn nữa (undetectable level) thì xem như  ông/bà đã hết bệnh.
  16. Tôi hay bị ho vào buổi tối, đôi khi bị xuyễn nữa. Đã uống nhiều loại thuốc ho và thuốc trụ sinh, nhưng không hết. Bác sĩ bảo có thể là bị ợ chua. Xin cho biết thêm chi tiết.
    Ợ chua, là một tình trạng khi chất axít từ bao tử trào nguợc lên thực quản. Khi nằm ngủ, một ít axít có thể rơi vào thanh quản, gây ra ho và xuyễn. Ông/bà tránh đừng ăn tối quá trễ. Xin uống thử những thuốc chống axít như Prilosec, Nexium Aciphex, Prevacid, Protonix hoặc Zegerid. Nếu không hết cần phải soi bao tử.
  17. Tôi bị bón quanh năm. Có thuốc gì để chữa không?
    Để tránh bón, người ta vẫn khuyên là ăn nhiều rau, uống nhiều nước. Điều này nói thì dễ làm thì khó. Tuy nhiên, một số người tuy ăn uống “rất đúng sách vở” vẫn bị bón như thường. Có nhiều loại thuốc đang được dùng để chữa bón. Các loại thuốc có chứa chất sơ/sợi như Fibercon, Metamucil, Citrucel v.v. có thể dùng bao nhiêu cũng được. Một loại thuốc làm mềm phân như Colace vẫn hay được dùng với một hiệu quả khá tốt. Các loại thuốc sổ khác, không nên lạm dụng vì ruột sẽ bị quen và lờn thuốc, khiến bệnh nhân phải dùng mỗi ngày một nhiều thuốc sổ hơn (lazy bowel syndrome). Một số bệnh nhân có thể bị bón vì rối loạn tiêu hóa. Để biết thêm chi tiết, xin đọc bài “Hội chứng Rối Loạn Tiêu Hóa”.
  18. Tôi bị đau bụng và ợ chua rất nhiều, nhưng khi đi chụp hình quang tuyến, thì được bác sĩ gia đình cho biết là hoàn toàn bình thường. Ông ta nói là tôi bị bệnh tâm lý, nên giới thiệu đi bác sĩ tâm thần. Tôi đâu có bị điên đâu. Xin bác sĩ giúp hộ.
    1. Những triệu chứng của ông/bà khá điển hình cho bệnh ợ chua. Chụp hình quang tuyến chỉ thấy cái “bóng” của thực quản, bao tử cũng như tá tràng thôi. Soi bao tử vì thế chính xác hơn nhiều. Tôi không nghĩ bà bị bệnh tâm thần. Bà nên uống thử những loại thuốc đau bao tử bày bán trên thị trường không cần toa bác sĩ. Nếu không hết, cần soi bao tử và siêu âm gan (ultrasound of the abdomen)
    2. Sau đây là hình quang tuyến (UGI series): Hình bên trái là bao tử, và hình bên phải là hình tá tràng (ruột non). Cả hai hình đều bình thường. Nhưng khi soi bao tử thì màn bao tử bị viêm rất nặng. Và gắp tế bào, thì bệnh nhân bị nhiểm trùng với H. pylori.
    3. Đây là hình soi bao tử (endoscopy): Bệnh nhân này cũng đang uống rất nhiều aspirin vì đau đầu, nên dễ bị chảy máu hơn.
  19. Bác sĩ của tôi đề nghị cần phải soi ruột già truy tầm ung thư, nhưng tôi nghe nói có phương pháp khác không cần phải soi. Xin cho biết thêm.
    Truy tầm là khám phá ra ung thư trước khi quá trễ. Soi ruột già là phương pháp truy tầm ung thư ruột già hiệu nghiệm nhất. Soi ruột già là quan sát thành ruột già bằng một máy quay phim. Nhưng lợi điểm nhất của soi ruột già là nếu có khám phá ra những bướu nhỏ, bác sĩ có thể cắt luôn những bướu này để gởi đi phòng thử nghiệm.
    1. Sau đây là hình soi ruột già:
    2. Bướu ruột già trong lúc soi được cắt ra bằng một giây kẽm. Ngoài phương pháp soi ruột (endoscopy), còn có những phương pháp khác như chụp hình quang tuyến (Barium Enema), CT colonography. Sau đây là hình CT colonography:
    3. Đây là hình chụp 2 chiều, trắng đen với một bướu nhỏ, và hình chụp 3 chiều cũng cái bướu đó. Lợi điểm nhất của CT colonography (nếu so với soi ruột già) là bệnh nhân không phải tiêm thuốc ngủ, nên có thể tiếp tục đi làm vào cùng ngày hôm đó. Nhưng phương pháp này không được chính xác lắm. Vì nếu những bướu quá nhỏ, hình sẽ không hiện rõ trên phim chụp. Và nếu có khám phá ra bướu thì cũng phải đi soi ruột để cắt ra. Vì thế, soi ruột già (colonscopy) tuy mắc tiền nhưng vẫn là phương pháp ưa chuộng nhất hiện nay.
  20. Tôi đi soi bao tử thì được bác sĩ cho biết là có nhiều bướu (polyps) đã được lấy ra. Bác sĩ cho biết đó là bướu lành, không phải ung thư, nhưng lâu lâu phải soi lại. Xin bác sĩ cho biết thêm về căn bệnh này.
    1. Polyp là một tăng sinh nhô ra trên niêm mạc. Vì không có danh từ chính thức cho chữ “polyp”, nên nhiều người tạm dịch là “bướu”. Tôi thường dùng luôn từ nguyên thủy là polyp. Từ bướu dùng ở đây tuy đúng nghĩa, nhưng nhiều người khi nghe đến chữ bướu (“tumor”) là nghĩ đến ngay ung thư (cancer). Một hiểu lầm thường xuyên và có thể gây không tốt về phương diện tâm lý.
    2. Hình nội soi bao tử (endoscopy) với những polyps “mọc lên như nấm”.
    3. Trên cơ thể chúng ta, nhiều chỗ khác nhau có thể “mọc” lên polyp. Chẳng hạn như trong mũi, xoang mũi, túi mật, bao tử, ruột non, ruột già v.v. Đa số polyp trong bao tử là bướu lành. Thường không gây ra triệu chứng nào đáng kể, và tình cờ được khám phá trong lúc nội soi bao tử. Những polyp này, nếu còn nhỏ, có thể cắt ra được bằng phương pháp nội soi. Khi khảo nghiệm dưới kính hiển vi, người ta sẽ phân biệt thành nhiều loại khác nhau như hyperplastic, adenomatous, fundic, hoặc viêm v.v.
    4. Loại adenomatous lâu dần nếu không lấy ra có thể biến thành ung thư
    5. Loại viêm (inflammatory fibroid polyp) tuy không biến thành ung thư nhưng có thể “mọc” rất nhanh gây ra xuất huyết hoặc tắc nghẽn bao tử.
  21.  Tôi bị viêm gan C mãn tính, và quá lớn tuổi nên bác sĩ của tôi nói không có thuốc chữa cho tôi. Nếu không chữa, tôi có bị ung thư gan được không? Và làm thế nào để theo dõi?
    1. Viêm gan C mãn tính có thể làm sơ gan, chai gan và ung thư gan. Vì thế bệnh nhân cần phải thử máu thường xuyên, từ 4 đến 6 tháng, và siêu âm gan hằng năm. CT scan có thể rõ hơn là siêu âm (ultrasound) nhưng có phần mắc tiền hơn.
    2. Sau đây là hình CT bụng cho thấy lá gan có những bướu. Kết quả sinh thiết những bướu này là ung thư gan. Ung thư gan có thể mổ được nếu lá gan chưa bị chai.
  22. Tôi bị đau bao tử và bác sĩ khuyên bỏ thuốc lá, nhưng tôi đã tìm đủ mọi cách mà vẫn không bỏ được, xin bác sĩ Dương cho một lời khuyên.
    Chắc hẳn ông vẫn còn nhớ câu “nhớ ai như nhớ thuốc lào, đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên”. Nói một cách khoa học hơn, những ai đang hút thuốc lá, đều đang nghiện và cần phải có một ý chí cương quyết, mới có thể bỏ được. May mắn thay, một số thuốc men có thể giúp bệnh nhân bỏ thuốc lá dễ dàng hơn. Loại thuốc điển hình có từ nhiều năm qua là Zyban. Gần đây hơn, một loại thuốc mới được FDA công nhận với tên là varenicline (Chantix, của hãng Pfizer) là có khả năng thuyên giảm sự “thèm khát” chất nicotine trong lúc bỏ thuốc lá. Xin ông liên lạc với bác sĩ gia đình để biết thêm chi tiết. Chúc ông nhiều may mắn.
  23. Tôi bị bệnh ợ chua từ nhiều năm nay, uống rất nhiều các loại thuốc khác nhau cũng không hết. Bệnh trở nên nặng hơn vào mùa Xuân và thường làm tôi lên cơn xuyễn, nhất là về đêm. Tôi đã được soi bao tử nhiều lần, và lần nào cũng được bác sĩ cho biết là không có gì đáng nguy hiểm, nhưng tại sao tình trạng của tôi mỗi ngày một trầm trọng hơn. Xin cho biết ý kiến.
    Có lẽ ông bị một bệnh mà danh từ y khoa gọi là Eosinophilic Esophagitis, tạm dịch là viêm thực quản do dị ứng gây ra. Bệnh này có thể xẩy ra cho bất cứ lứa tuổi nào, từ người lớn đến trẻ em. Thường song song với những bệnh dị ứng khác như xuyễn, nổi ngứa/mề đay, viêm mũi kinh niên hoặc trong gia đình có người bệnh dị ứng. Bệnh trở nên trầm trọng hơn khi cơ thể tiếp xúc với một số kháng nguyên (antigen), như sữa bò, bơ, cheese, trứng gà, thịt bò, các loại đậu phọng, đậu nành, bắp và một số ngũ cốc. Khi soi bao tử (upper endoscopy), thực quản sẽ có thể co thắt như những vòng tròn (concentric rings). Đôi khi những vòng tròn quá mịn nên không hiện rõ trong lúc soi. Nếu quả thật ông bị bệnh này, thuốc hạ chất acid trong bao tử không chữa hết được. Ông nên uống những thuốc chống dị ứng.
  24. Tôi có sạn trong túi mật, nhưng không muốn mổ. Hiện đang uống mật gấu vì người ta nói mật gấu có thể làm tan sạn túi mật. Điều này có đúng hay không?
    Trong mật gấu có chất Ursodeoxycholic acid là một hóa chất có khả năng làm tan hoặc phòng ngừa sự tăng trưởng của sạn mật. Vì không biết những hóa chất khác, và nhất là không biết số lượng của chất acid này trong những “viên thuốc” mật gấu, nên tôi không có lời khuyên chính xác. Thuốc tây có tên là Actigal. Thuốc này trong một số trường hợp hiếm hoi, có thể làm tan sạn túi mật. Nhưng tôi chỉ dùng để phòng ngừa sự kết tinh của những sạn li ti trong ống dẫn mật, nhất là những người béo phì đang nhịn ăn để xuống ký.
  25. Mẹ tôi vừa phải nhập viện vì gan bị làm độc và mưng mủ. Đây là bệnh gì và có nguy hiêm không?
    1. Gan bị mưng mủ, tiếng Mỹ gọi là Liver Abscess, là một căn bệnh vô cùng nguy hiểm. Nếu không chữa thì gần như không ai có thể sống sót. Gan là một cơ quan rất đặc biệt trong cơ thể của chúng ta, vì gan tiếp nhận máu từ 2 nguồn khác nhau. Vì thế gan dễ bị nhiễm trùng hơn những cơ quan khác. Thông thường những tế bào Kupffer trong lá gan, sẽ thanh lọc những vi trùng, vi khuẩn cũng như ký trùng sinh trùng “lang thang” trong máu một cách rất hiệu lực. Tuy nhiên trong một số trường hợp kém may, sự “thanh lọc” này không được hoàn hảo, đưa đến nhiễm trùng trong lá gan, rồi gây ra mưng mủ.
    2. Bệnh nhân bị “liver abscess”, thường hay lên cơn sốt rất cao, đau bụng trên bên phải, buồn nôn, ói mửa và người rất mệt, nếu không đưa vào nhà thương và được chữa trị đúng cách và kịp thời, bệnh nhân có thể sẽ đi vào hôn mê và lìa trần.
    3. Khi chụp hình quang tuyến, chẳng hạn như CT scan, người ta có thể nhận diện được chỗ bị mưng mủ một cách dễ dàng.
    4. Cách chữa trị, là cắm một đường dây vào thẳng lá gan để hút mủ ra ngoài và truyền thuốc trụ sinh qua đường máu.
  26. Tôi có bướu (polyp) túi mật. Bây giờ tôi phải làm gì?
    1. Một số bướu nhỏ trong túi mật (gallbladder polyps) có thể được phát hiện khi bệnh nhân đi siêu âm gan (liver ultrasound) vì một lý do thông thường nào đó (chẳng hạn như truy tầm ung thư gan cho những bệnh nhân với bệnh viêm gan B hoặc C mạn tính). Đa số bướu túi mật (gallbladder polyp) là những bướu lành, và nếu không lấy ra, chúng cũng sẽ không gây ra một triệu chứng hoặc biến chứng nào đáng kể. Tuy nhiên, vì ung thư túi mật (gallbladder cancer) cũng có thế có những hình dạng tương tự khi nhìn bằng máy siêu âm (ultrasound), nên những người có bướu túi mật cần phải được theo dõi kỹ lưỡng. Siêu âm gan định kỳ và lâu dài là điều tiên quyết. Tuy cho tới nay, người ta vẫn chưa biết là bao nhiêu lâu phải siêu âm một lần, nhưng theo kinh nghiệm của cá nhân tôi, bệnh nhân với bướu túi mật cần siêu âm gan 6 tháng một lần.
    2. Đa số bác sĩ khuyên rằng, nếu bướu túi mật lớn hơn 1cm, bệnh nhân cần phải mổ túi mật, vì bướu càng lớn chừng nguy cơ ung thư túi mật càng cao chừng đó. Gần đây hơn, một số khảo cứu cho thấy, ngay cả những bướu túi mật nhỏ hơn 1 cm cũng có thể biến thành ung thư túi mật, nên một số bác sỹ cấp tiến hơn có khuynh hướng mổ lấy túi mật (cholecystectomy), cho những bệnh nhân có bướu lớn hơn 0.8 cm. Người ta cũng nhận thấy, nếu túi mật có cả sạn (gallstones) và bướu, sác xuất ung thư túi mật có thể cao hơn.
    3. Ung thư túi mật là một căn bệnh vô cùng nguy hiểm, vì đa số bệnh nhân với ung thư túi mật được khám phá ra bệnh khi đã quá trễ.

0 Comments

Leave A Reply

You must be logged in to post a comment.